Wystawa Antropocen

Architektura – trwała, użyteczna, piękna i… niezwykle szkodliwa. Przemysł budowlany i użytkowanie budynków odpowiadają za ponad ⅓ światowych emisji CO2, jednej z głównych przyczyn zmiany klimatu.

Miasta i architektura w obecnej skali zaburzają naturalne cykle przyrody, emitują zanieczyszczenia i zawłaszczają kolejne przestrzenie. Jednocześnie nie sposób wyobrazić sobie funkcjonowania człowieka poza architekturą. To dzięki niej jesteśmy w stanie zapewnić godne i bezpieczne warunki życia całym społeczeństwom, tworzyć miejsca codziennej egzystencji rzeszom ludzi na naszym globie.

Antropocen to era człowieka i zmian antropogenicznego pochodzenia, które skutkują katastrofalnym ociepleniem klimatu. Nazwa wystawy niesie w sobie ambiwalencję – jest jednocześnie narcystyczna (mówi o sile wpływu człowieka) i krytyczna wobec stanu współczesnego świata. Chcemy jednak, by osoby ją odwiedzające, nie odchodziły z poczuciem beznadziei. Wciąż możemy zatrzymać lub ograniczyć dalszą degradację naszego wspólnego domu. Struktura tej ekspozycji opiera się na diagramie ekonomii obwarzanka – kompasu na XXI wiek. Wewnętrzną granicą obwarzanka wyznacza podstawa społeczna, czyli minimalne warunki godnego życia człowieka, zewnętrzną – pułap ekologiczny, czyli planetarne granice w obszarach krajobrazu, bioróżnorodności, wody, klimatu, przekształcania gruntów i zanieczyszczeń, których przekroczenie pociąga za sobą nieodwracalne szkody dla przyrody. Pomiędzy tymi dwiema granicami może się znaleźć bezpieczna i sprawiedliwa przestrzeń dla ludzkości. I to w niej widzimy pole do działania architektury.

Mozaika prezentowanych na wystawie przykładów rysuje kontekst współczesnych wyzwań wobec katastrofy środowiskowej i umożliwia ich zrozumienie. Architekturę postrzegamy nie tylko jako efekt globalnych i lokalnych zmian w relacji człowieka z przyrodą, lecz także jako narzędzie kształtujące ten związek. Prezentujemy współczesne i historyczne projekty, realizacje i technologie, które wpływają na środowisko życia wszystkich gatunków i bytów. W przyszłość architektury i jej rolę w każdej z kategorii pułapu ekologicznego zaglądamy poprzez instalacje zaproszonych projektantów i projektantek. Szukali oni sposobów takiego projektowania i funkcjonowania architektury, które nie tylko nie szkodziłyby planecie, lecz także miałyby potencjał regenerujący dla środowiska. Te przykłady udowadniają, że inna architektura jest możliwa.

Informacje

Wernisaż

23.09.2022, godz. 18.00

wydarzenie otwarte

Czas trwania

23.09 – 27.11.2022

Miejsce

Zodiak Warszawski Pawilon Architektury
Pasaż Stefana Wiecheckiego „Wiecha” 4 w Warszawie

Godziny otwarcia

wtorek – piątek: 15-19

sobota – niedziela: 12-19

poniedziałek: nieczynne

wstęp wolny

 

Harmonogram wydarzeń towarzyszących

24.09 | godz. 16.00-17.30 | OPROWADZANIE KURATORSKIE | Houston, mamy rozwiązania | Prowadzenie: Kacper Kępiński, Adrian Krężlik
25.09 | godz. 17.00-18.00 | PREMIERA UTWORU / SPOTKANIE | Bioróżnorodność + Re-natura | Dobrawa Czocher, Kasper Jakubowski Prowadzenie: Kacper Kępiński
29.09 | godz. 18.00-20.00 | POKAZ FILMOWY | Antropocen, reż. Jennifer Baichwal, Edward Burtynsky
5.10 | godz. 11.00-12.30 | WARSZTATY | Warsztaty dla młodzieży z dysfunkcją wzroku | Prowadzenie: Marcin Matuszewski
6.10 | godz. 18.00-20.00 | SPOTKANIE | Sztuczny krajobraz naturalny. Spotkanie z twórcami instalacji | Prowadzenie: Kacper Kępiński
8.10 | godz. 14.00-16.00 | OPROWADZANIE | Architektura – najszkodliwsza ze sztuk | Prowadzenie: Kacper Kępiński
15.10 | godz. 16.00-17.00 | OPROWADZANIE | Oprowadzanie z projektantami wystawy | CENTRALA [Małgorzata Kuciewicz, Simone De Iacobis]
16.10 | godz. 11.00-14.00 | WARSZTATY DLA DOROSŁYCH | Warsztaty stolarskie z projektantami wystawy | CENTRALA [Małgorzata Kuciewicz, Simone De Iacobis]
19.10 | godz. 9.30-14.30 | WARSZTATY | Program dla szkół | Karolina Skorczyk, Katarzyna Witt
26.10 | godz. 9.30-14.30 | WARSZTATY | Program dla szkół | Prowadzenie: Karolina Skorczyk, Katarzyna Witt
26.10 | godz. 17.00-19.00 | DEBATA | Architektura radykalnej troski / Architektura radykalnej troski | Moderacja: Kacper Kępiński
29.10 | godz. 12.00-15.00 | WARSZTATY RODZINNE | Puść to w obieg! | Prowadzenie: Marta Wójcicka (Artanimacje), Małgorzata Czekajło
29.10 | godz. 16.00-17.00 | OPROWADZANIE KURATORSKIE | Ekonomia obwarzanka. Pułap ekologiczny | Prowadzenie: Adrian Krężlik
5.11 | godz. 16.00-17.00 | екскурсія виставкою | екскурсія виставкою українською мовою
6.11 | godz. 10.00-17.00 | WARSZTATY DLA DOROSŁYCH | Antropoceński hackhaton | Prowadzenie: Ola Litorowicz (Fundacja Puszka)
9.11 | 17.00-18.00 | OPROWADZANIE Z AUDIODESKRYPCJĄ | Architektoniczne wyzwania epoki Antropocenu. Spotkanie dla osób z dysfunkcją wzroku | Prowadzenie: Marcin Matuszewski
10.11 | 18.00-19.30 | ROZMOWA | Diagram ekonomii obwarzanka. Pomiędzy pułapem ekologicznym a podstawą społeczną | Prowadzenie: Joanna Erbel
12.11 | godz. 14.00-16.00 | OPROWADZANIE KURATORSKIE | Architektura – najszkodliwsza ze sztuk | Prowadzenie: Kacper Kępiński
16.11 | 9.30-14.30 | WARSZTATY | Program dla szkół | Prowadzenie: Karolina Skorczyk, Katarzyna Witt
19.11 | 16.00-17.00 | OPROWADZANIE KURATORSKIE | Towards a Regenererative Architetcture | Prowadzenie: Adrian Krężlik
22.11 | godz. 18.00-19.30 | WYKŁAD | Thermal practices | Prowadzenie: Daniel A. Barber
23.11 | godz. 9.30-14.30 | WARSZTATY | Program dla szkół | Prowadzenie: Karolina Skorczyk, Katarzyna Witt
23.11 | godz. 18.00-19.30 | DEBATA | Meteorological architecture. Discussion between architect and climatologist / Architektura meteorologiczna. Dyskusja pomiędzy architektem a klimatolożką | Moderacja: Adrian Krężlik
24.11 | 18.00-20.00 | SPOTKANIE / PREMIERA | Premiera katalogu Antropocen | Prowadzenie: Filip Springer
26.11 | godz. 12.00-15.00 | WARSZTATY RODZINNE / SPACER | Mikrowyprawa w miejskiej dżungli | Kasper Jakubowski (Dzieci w Naturę)
26.11 | godz. 16.00-17.00 | OPROWADZANIE KURATORSKIE | Ekonomia obwarzanka. Podstawa społeczna | Prowadzenie: Kacper Kępiński
27.11 | godz. 16.00-17.00 | OPROWADZANIE KURATORSKIE | Oprowadzanie finisażowe | Prowadzenie: Kacper Kępiński

Katalog towarzyszący wystawie

Wystawie towarzyszy katalog, którego premierę zaplanowaliśmy na listopad 2022. Książka poszerza kontekst ekonomii obwarzanka – odniesienie do realiów polskich miast nadaje jej wymiaru praktycznego. Eseje specjalistów z sześciu dziedzin nakreślają kontekst, w którym zaproszeni przez nas twórcy tworzyli swoje spekulatywne instalacje dotyczące przyszłości architektury regeneratywnej. W ostatniej części książki opisujemy nastroje społeczne i polityczne, zmiany dotyczące profesji, języka i polityki, wskazując że architektura jest jedynie jedną z wielu emanacji globalnych procesów, które mają wpływ na człowieka, klimat i przyszłość planety. Katalog w angielskiej wersji językowej ukaże się w 2023 roku w trakcie pokazu wystawy w Muzeum Architektury we Wrocławiu.

Autorzy i autorki publikacji: Daniel A. Barber, Ewa Bińczyk, Simone De Iacobis, Joanna Erbel, Paulina Grabowska, Paweł Hałat, Kasper Jakubowski, Krzysztof Janas, Aleksandra Kardaś, Kacper Kępiński, Monika Konrad, Adrian Krężlik, Małgorzata Kuciewicz, Dorota Leśniak-Rychlak, Barbara Nawrocka, Jolanta Pawlak, Cristian Pizzigalli, Philippe Rahm, Monika Rosińska, Oliwia Rybczyńska, Tomasz Sławiński, Jan Szeliga, Marta Tomasiak, Dominika Wilczyńska, Elke Krasny

Wydawnictwo pod redakcją Kacpra Kępińskiego i Adriana Krężlika

Redaktorka prowadząca: Karolina Andrzejewska-Batko

Kolofon

Organizator: Narodowy Instytut Architektury i Urbanistyki 
Współorganizator: Miasto Stołeczne Warszawa / Capital City of Warsaw
Kurator naukowy: dr hab. inż. arch. Bolesław Stelmach, prof. PŁ 
Kuratorzy: Kacper Kępiński, Adrian Krężlik 
Udział biorą: Pracownia Architektury Krajobrazu (Marta Tomasiak, Marta Przygoda), Centrala (Małgorzata Kuciewicz, Simone De Iacobis), Miastopracownia (Barbara Nawrocka, Dominika Wilczyńska), Kasper Jakubowski, Jan Szeliga i Krzysztof Janas, NAS-DRA (Paulina Grabowska, Oliwia Rybczyńska), Jan Domicz, Simone Ruess, BIEL studio (Zofia Strumiłło-Sukiennik, Grzegorz Piotrowicz)
Instalacje dźwiękowe: Dobrawa Czocher, Baasch 
Architektura wystawy: Centrala (Małgorzata Kuciewicz, Simone De Iacobis) 
Identyfikacja wizualna: Katarzyna Nestorowicz 
Opracowanie graficzne wystawy: Jerzy Gruchot (Full Metal Jacket) 
Produkcja: Weronika Sołtysiak 
Licencje: Mateusz Włodarek  
Program towarzyszący: Marta Baranowska, Katarzyna Domagalska, Anna Czarnota 
Komunikacja: Joanna Krupa, Dominik Witaszczyk 
Redakcja: Urszula Drabińska 
Tłumaczenia: Natalia Raczkowska, Dorota Wąsik 
Postprodukcja zdjęć: Studio Avantura (Roland Nowak) 
Realizacja wystawy: Muh Crew (Jakub Henke, Łukasz Kowalski, Marcelina Dereń, Łukasz Rosiek, Paweł Łasiński, Radosław Jagucki, Kacper Kobus, Piotr Cwaliński, Michał Szulżyk, Krzysztof Mędrek, Kuba Puchatkiewicz)
Makiety: Onimo – makiety architektoniczne 
Współpraca: Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, Warbud SA, Dominika Dragan-Alcantara, Dorota Leśniak-Rychlak (współpraca redakcyjna / editorial collaboration), Aga Sukienniczak (współpraca kuratorska / curatorial collaboration)  
Współorganizacja: Anna Brzezińska-Czerska, Monika Komorowska, Katarzyna Sałbut, Artur Wosz, Katarzyna Zachara 
Podziękowania: 55architekci, Adrian Bodhi, Afl architects, Agence Ter Paysagistes Urbanistes, Alisma Construction, Ana Tostões, Analog Studio, Ave Bureau, Bal Architektek, Bart Staszewski, Baumschlager Eberle Architekten, Biblioteka Uniwersytecka w Warszawie, Cave Bureau, Co-haty, David Brichs, De Urbanisten, Domino – grupa architektoniczna, Einszueins Architektur, Emmanuelle Bentz, Empreinte, Fallingwater Projects Western Pennsylvania Conservancy, Fundacja Instytut Architektury, Fundacja Mies van der Rohe, Grün Stadt Zürich, Hassell+, Hans Porochelt, Instytut Dokumentacji Architektury, Biblioteka Śląska, Instytut Biochemii i Biofizyki PAN, Jeju Studio Iwo Borkowicz, Kamil Bańkowski – Irart, Ken Schluchtmann, Kéré Architecture, Kothari Associates, Kuryłowicz & Associates, Lacaton & Vassal, Lindman Photography, Maciej Siuda Pracownia, Major Architekci, Miasto Kraków, Milena Szutkowska-Maj, Modraszek Kolektyw, Muzeum Architektury we Wrocławiu, Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN, Muzeum Narodowe w Warszawie, Muzeum Śląskie w Katowicach, Narodowe Archiwum Cyfrowe, Nathanael Scheffler, Paweł Ulatowski, Philippe Rahm Architectes, Raumlaborberlin, Riegler Riewe Architekten, Sonovision, Studio A4, Surroundings Studio, Telewizja Polska, White Arkitekter, Workplace, X-Architects, XYstudio, Zofia Strumiłło-Sukiennik i Grzegorz Piotrowicz, Zukunftsgeraeusche 
Współpraca: Adobe Stock, Agencja Wyborcza.pl, Alamy, Archiwum Architektury Hassana Fathy’ego, Amerykański Uniwersytet w Kairze, Archiwum Fundacji Ośrodka KARTA, East News, Forum Polska Agencja Fotografów, Galeria Le Guern, Grupa ZPR Media, Jakub Rodziewicz, Jan Domicz, Jan Goots, Karol Żurawski, Krzysztof Kalisz/OperatorKamery, Marcin Czechowicz, Michał Młynarczyk, Muzeum Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, Paweł Skowera, Polska Agencja Prasowa, Robert Fishman, Simone Ruess, Smith Archiwum, Tomasz Czernicki, Tomasz Kiełkowski Archifoto

Informujemy, że dołożyliśmy wszelkich starań w celu odnalezienia wszystkich dysponentów autorskich praw majątkowych do utworów prezentowanych na wystawie. 

Składamy podziękowania wszystkim osobom i instytucjom, które przyczyniły się do powstania wystawy. 

Wystawa dofinansowana ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.