Flagowymi i rozpoznawalnymi architektonicznymi symbolami procesów modernizacyjnych zachodzących w okresie II RP są elementy modernistycznej zabudowy dynamicznie rozwijających się miast takich jak Gdynia, Warszawa czy Katowice. Ich ranga wynika zarówno z bardzo dobrego ich przebadania, jak i szeregu akcji popularyzacyjnych (np. szlak architektury modernistycznej). Celem projektu jest pokazanie, że analogiczne zjawiska zaszły także w mniejszych ośrodkach, a będące ich świadectwem architektoniczne dziedzictwo może stać się pretekstem do lepszego wniknięcia w lokalną historię oraz budowy specyficznej, zakorzenionej lokalnie tożsamości nierozerwalnie związanej z ogólnokrajową narracją tzw. „wielkiej historii”.
Tegoroczna edycja projektu zakłada wytypowanie 8 obszarów dawnych powiatów – po jednym z terenu każdego z 8 wybranych międzywojennych województw pozostających w obecnych granicach Polski. Ze względu na charakter projektu, wybrany powiat nie będzie ówczesną siedzibą władz administracyjnych województwa – umożliwi to analizę do tej pory słabiej promowanych, a bardzo wartościowych założeń takich jak np. osiedle Dyrekcja w Chełmie czy modernistyczna zabudowa miast Centralnego Okręgu Przemysłowego.
W kolejnym etapie, w drodze konkursu wyłonionych zostanie 8 uczestników, o ile to możliwe związanych z danym regionem, którzy zostaną zaproszeni na zorganizowane specjalnie dla nich warsztaty szkoleniowe dotyczące promowania wiedzy o lokalnym dziedzictwie, budowy jego atrakcyjnego wizerunku, edukacji, metodach prezentacji. Warsztaty będą także wstępem do przygotowywania realizowanych w danych powiatach skromnych i dopasowanych do lokalnych możliwości organizacyjnych przedsięwzięć ekspozycyjnych i edukacyjnych – lokalnie i online.
Kuratorzy-Organizatorzy w trakcie fazy badawczej będą pracować nad rozpoznaniem i uczytelnieniem architektonicznych i infrastrukturalnych śladów procesów modernizacyjnych dwudziestolecia międzywojennego. Obejmie to między innymi identyfikację zrealizowanych w tym czasie projektów typowych takich jak szkoły, dworce czy standardowe obiekty mieszkalne – także wykonane z drewna. Podczas pracy nad lokalnym dziedzictwem powstaną rozdawane za darmo mapy – przewodniki, czy pocztówki z atrakcyjnymi zdjęciami miejscowej architektury. Działania będą także relacjonowane na dedykowanej podstronie projektu będącej częścią strony internetowej NIAiU oraz w mediach społecznościowych. Merytoryczna i ikonograficzna treść tych regionalnych prezentacji będzie od początku koordynowana w taki sposób, aby zbudować z nich spójny scenariusz wspólnej wystawy, która pozwoli zaprezentować zupełnie nieznaną skalę i efekty działań modernizacyjnych w całym kraju. Wystawa zbiorowa planowana jest wstępnie planowana na początek roku 2021.

Rekrutacja

W związku z realizacją II edycji projektu „Infrastruktura Niepodległości: Architektura polskich powiatowych projektów modernizacyjnych”, poszukujemy 8 kuratorów-organizatorów dla następujących regionów II Rzeczpospolitej Polskiej (1 kurator koordynuje 1 wybrany powiat):
woj. krakowskie – powiat nowosądecki (Krynica, Żegiestów)
woj. lwowskie/COP  – powiat krośnieński
woj. kieleckie – Sosnowiec / powiat iłżecki (Starachowice)
woj. śląskie – powiat cieszyński (Cieszyn, Ustroń, Wisła, Istebna) / powiat pszczyński / powiat rybnicki / powiat tarnogórski
woj. białostockie – powiat ostrowski (Ostrów Mazowiecka) / powiat łomżyński / powiat suwalski
woj. poznańskie – powiat bydgoski
woj. warszawskie – powiat wyszkowski, powiat włocławski
woj. pomorskie – open call z wyłączeniem Gdyni, Torunia, powiatu morskiego

Wyniki rekrutacji:

● powiat brodnicki – Marcin Zalewski
● powiat bydgoski – Robert Witczak (we współpracy z Prolog+1)
● powiat iłżecki – Aleksandra Krutnik we współpracy z Dagną Dembiecką
● powiat krośnieński – Katarzyna Solińska
● powiat nowosądecki – Aleksandra Gryc we współpracy z Zuzanną Kasperczyk i Małgorzatą Wesołowską
● powiat ostrowski – Dominika Wilczyńska we współpracy z Barbara Nawrocka (MiastoPracownia)
● Sosnowiec – Jacek Jakubek
● powiat tarnogórski – Marek Panuś

 

X